build1
{tab=تاریخچه}پژوهشگاه بین المللی زلزله شناسی و مهندسی زلزله در آیینه زمان

روند شکل گیری، فعالیت کنونی و چشم انداز آتی پژوهشگاه
استقرار ایران زمین در میان دو صفحه اروپا آسیا و عربستان ،تجربه زلزله های شدید در طول تاریخ ،وقوع زلزله های شدیددر دهه های اخیر و خسارت های انسانی -اجتماعی و اقتصادی ناشی از آنها بیانگر لرزه خیزی زیاد و آسیب پذیری شدیدکشور در برابر زلزله است. متاسفانه در پی بعضی از این حوادث طبیعی ناگوار اسناد و بناهای بسیار با ارزش ناریخ فرهنگ باستانی ایرانی نیز با خاک یکسان شده است. تمامی حقایق فوق حاکی از لزوم تمرکز بر روی یافتن راه حلی برای جلوگیری و کاهش این اثرات می باشد.
انجام پروژه های پژوهشی و پروژه های ارتباط با صنعت، مقاله های علمی ،پژوهشی و ISI، مقاله علمی-ترویجی و ارایه بیش از یکهزار مقاله در کنفرانس های داخلی و خارجی، تربیت دانشجو در مقطع کارشناسی ارشد و دکترا، برگزاری سالانه مانورهای زلزله و ایمنی در مدارس و مهدکودک های سراسر کشور، بخشی از دستاوردهای پژوهشگاه طی بیست سال فعالیت می باشد.
در حال حاضر پژوهشگاه از سه معاونت ” پژوهشی و فناوری، “آموزش و تحصیلات تکمیلی”، “برنامه ریزی و پشتیبانی” و چهار پژوهشکده “زلزله شناسی”، “مهندسی سازه”، “مهندسی ژئوتکنیک” و “مدیریت خطرپذیری و بحران”، تشکیل شده است. همچنین “مرکز ملی پیش بینی زلزله” و “مرکز ملی شبکه لرزه نگاری باندپهن کشور” با ایستگاه لرزه نگاری مسقر در نقاط مختلف کشور نیز از جمله بخش های دیگر و تازه تاسیس پژوهشگاه می باشند.

• پیشینه تاسیس

با توجه به آسیب پذیری و واقعیت لرزه خیز بودن کشور، بر اساس پیشنهاد سازمان یونسکو و تصویب هیأت محترم وزیران، مؤسسه بین المللی زلزله شناسی و مهندسی زلزله بر اساس قطعنامه ۲۰۵/DR در بیست و چهارمین مجمع عمومی یونسکو و با مجوز شورای گسترش آموزش عالی در آذرماه ۱۳۶۸ تأسیس شد. این مؤسسه در پاییز ۱۳۷۸ بر اساس مصوبه چهارصد و هشتمین جلسه شورای گسترش آموزش عالی به پژوهشگاه ارتقاء یافت و در مردادماه ۱۳۸۰ اساسنامه جدید پژوهشگاه تصویب شد. تشکیلات جدید پژوهشگاه نیز در ۲۲ شهریورماه ۱۳۸۶ به تصویب هیأت امنای پژوهشگاه رسید و از طرف وزیر علوم، تحقیقات و فنّاوری برای اجرا ابلاغ گردید.

• دستاوردها ی پژوهشگاه

انجام پروژه های پژوهشی و پروژه های ارتباط با صنعت، مقاله های علمی ،پژوهشی و ISI، مقاله علمی-ترویجی و ارایه بیش از یکهزار مقاله در کنفرانس های داخلی و خارجی، تربیت دانشجو در مقطع کارشناسی ارشد و دکترا، برگزاری سالانه مانورهای زلزله و ایمنی در مدارس و مهدکودک های سراسر کشور، بخشی از دستاوردهای پژوهشگاه طی بیست سال فعالیت می باشد.
در حال حاضر پژوهشگاه از سه معاونت ” پژوهشی و فناوری، “آموزش و تحصیلات تکمیلی”، “برنامه ریزی و پشتیبانی” و چهار پژوهشکده “زلزله شناسی”، “مهندسی سازه”، “مهندسی ژئوتکنیک” و “مدیریت خطرپذیری و بحران”، تشکیل شده است. همچنین “مرکز ملی پیش بینی زلزله” و “مرکز ملی شبکه لرزه نگاری باندپهن کشور” با ایستگاه لرزه نگاری مسقر در نقاط مختلف کشور نیز از جمله بخش های دیگر و تازه تاسیس پژوهشگاه می باشند.

• چشم انداز آتی پژوهشگاه

در طرح تدوین برنامه استراتژیک پژوهشگاه بین المللی زلزله شناسی و مهندسی زلزله و در بیانیه چشم انداز آن، مقرر است پژوهشگاه در افق این چشم انداز( ۱۳۹۲) تبدیل به پیشرفته ترین مرکز آموزشی، پژوهشی و کاربردی مهندسی زلزله و زلزله شناسی منطقه آسیای جنوب غربی و مرکز اصلی تحقیقاتی پشتیبان سیاست های کلان کشور در خصوص زلزله و زلزله شناسی گردد. همچنین ماموریت اصلی پژوهشگاه، پشتیبانی علمی و عملی از کاهش خطرپذیری در برابر زلزله و گسترش فرهنگ ایمنی در برابر زلزله در کشور و منطقه از طریق پژوهش، آموزش و ارائه خدمات مهندسی، مشاوره ای و کاربردی در کلیه زمینه های مرتبط با زلزله شناسی، مهندسی زلزله، بحران های ناشی از زلزله و فناوری های مرتبط با زمینه های فوق می باشد؛ که میزان فعالیت های پژوهشی و آموزشی، نوآوری و تجاری سازی فناوری، بهره وری، خدمات ملی، نیروی انسانی کارآمد و متخصص، فضا و تجهیزات مناسب پژوهشی و آموزشی عوامل کلیدی موفقیت در دستیابی به ماموریت های پژوهشگاه می باشند.
طبق این سند، شناخت بهتر و دقیق تر چشمه های لرزه ای( گسل ها)، پوسته ایران زمین، لرزه خیزی، خطر زمین لرزه، پهنه بندی در ایران، فرابینی و شناخت بهتر فعالیت های لرزه ای ایران و منطقه، ایمن سازی مستحدثات، کاهش ریسک زلزله و آسیب پذیری کل کشور، ارتقای آمادگی مردم و مسوولان در برابر بحران های ناشی از زلزله، انتقال و توسعه فناوری های نو برای پشتیبانی کاربردی و پژوهشی مرتبط با زلزله شناسی و مهندسی زلزله ایران، ارتقای سطح دانش تخصصی و عمومی در زمینه زلزله شناسی، مهندسی زلزله، نوآوری و تجاری سازی دستاوردهای تحقیقاتی و کاربردی، افزایش همکاری های بین المللی در کلیه زمینه های مرتبط به خصوص کشورهای آسیای جنوب غربی و مدیریت بهینه پژوهشگاه از جمله اهداف سازمانی ترسیم شده و وظیفه گرایی، پاسخگویی، تغییر نگرش های سنتی، احترام متقابل، یکپارچگی و همدلی، ایجاد انگیزه و وفاداری نیز ارزش ها و باورهایی هستند که پژوهشگاه در راستای چشم انداز تدوین شده و برای نیل به اهداف سازمانی خود باید آنها را در سرلوحه فعالیت های خود قرار دهد.

ساختمان پژوهشگاه از گذشته تا آینده

عکس های ذیل سیر تحول و تطور فضای مکانی و ساختمان پژوهشگاه را از بدو تاسیس تا کنون نشان می دهد؛ نقشه ذیل نیز مر بوط به طرح راه اندازی آزمایشگاه های پیشرفته سازه و ژئتکنیک پژوهشگاه واقع در سوهانک می باشد.

build1

build2

نقشه ذیل مربوط به طرح راه اندازی آزمایشگاه های پیشرفته سازه و ژئوتکنیک پژوهشگاه واقع در سوهانک می باشد.

build3

build4

روند پیشرفت تحقیقات زلزله و پیشرو بودن پژوهشگاه دراین امر از یک سو و گسترش کمی و کیفی پژوهشگاه از سویی دیگر لزوم گسترش فضاهای آزمایشگاهی و پژوهشی را ایجاب مینماید؛ لذا طرح ایجاد آزمایشگاههای پیشرفته مهندسی سازه و مهندسی ژئوتکنیک در دستور کار پژوهشگاه قرار گرفته است.
ضرورت های احداث آزمایشگاه های پیشرفته پژوهشگاه در طول اواخر سالهای هفتاد و برآن اساس نیازهای وقت مورد بررسی های اولیه قرار گرفته است. که با گسترش امور تحقیقاتی و افزایش اعضای هیات علمی و کارشناسی برای افق برنامه تا سال ۱۴۰۰ ،لازم بود که مورد بازنگری قرار گیرد.
بدون شک این تلاش پسندیده پژوهشگاه مستلزم آن است که امکانات جنبی (اتاق مطالعه برای دانشجویان، فضاهای کتابخانه ای و آزمایشگاهی، و …) بیشتری در پژوهشگاه فراهم آید.
در طرح توسعه کمی و کیفی پژوهشگاه که در تاریخ ۱۳ اردیبهشت سال ۱۳۸۵ به تصویب هیات امنای محترم پژوهشگاه رسیده است؛ به صورت عمده فضاهای آزمایشگاههای سازه و ژئوتکنیک مدنظر قرار گرفته و طرح افزایش کادر هیات علمی و کارشناسان پژوهشگاه و فضاهای پژوهشی لازمه در آن دیده نشده بود. این در حالیست که در حال حاضر در طرح جدیدی که برای پروژه آزمایشگاههای پیشرفته پژوهشگاه مد نظر قرار گرفته است، علاوه بر تامین فضاهای آزمایشگاههای سازه و ژئوتکنیک و افزایش فضاهای کارشناسان و کادر آزمایشگاهها؛ جهت توسعه آتی طرح و همچنین تامین فضاهای پژوهشی لازمه در طرح توسعه پژوهشگاه ، سطح فضاهای پژوهشی مورد نیاز در طرح اضافه شده است.
{tab=وظایف}

وظایف پژوهشگاه در زمینه‌های لرزه‌زمین‌ساخت، زلزله شناسی، مهندسی ژئوتکنیک، مدیریت بحران، مهندسی سازه، اطلاع‌رسانی، فناوری و خدمات مشاوره‌ای عبارتند از:

  • مطالعه و تحقیق جامع تحلیلی، تجربی، صحرایی و دستگاهی با هدف شناخت بهتر و دقیق‌تر چشمه‌های لرزه‌ای (گسل‌ها)، پوسته ایران‌زمین، لرزه‌خیزی، خطر زمین‌لرزه، پهنه‌بندی، تهیه انواع نقشه‌های مربوط و تدوین کاتالوگ داده‌های زلزله؛
  • ایجاد، توسعه و بهبود شبکه ملی لرزه‌نگاری باند پهن کشور و دیگر شبکه‌های لرزه‌نگاری و شتابنگاری برای فرابینی و شناخت بهتر و دقیق‌تر فعالیت‌های لرزه‌ای ایران و منطقه؛
  • انجام کلیه امور مربوط به نظارت لرزه‌ای، مرکز ملی داده‌های ایران (NDC) وابسته به معاهده جامع منع آزمایش‌های هسته‌ای؛
  • مطالعه و تحقیق جامع تحلیلی، تجربی، صحرایی و آزمایشگاهی در زمینه‌های روانگرایی، زمین‌لغزه، تأثیر ساختگاه در حرکت قوی زمین، اندرکنش خاک و سازه، پهنه‌بندی و ریزپهنه‌بندی ژئوتکنیکی، تهیه نقشه‌‌های مربوط و سایر موارد مرتبط؛
  • مطالعه و تحقیق نظری به منظور نوآوری و توسعه در روش‌های تحلیل و طراحی مکانیک خاک و مهندسی پی با تأکید بر بارگذاری‌های دینامیکی در زمینه مدل‌های رفتاری، مکانیک خاک محیط‌های متخلخل چند فازی، رفتار ابنیه خاکی و موارد مشابه؛

network

  • مطالعه و تحقیق جامع تحلیلی، تجربی، میدانی و دستگاهی ایمن‌سازی لرزه‌ای ساختمان‌ها، شریان‌های حیاتی، سازه‌های نیروگاهی، صنعتی، تاسیسات مهم مانند سدها، پل‌ها، مخازن، پالایشگاه‌ها و مشابه آنها؛
  • گسترش روش‌های طراحی لرزه‌ای، بنای ساختمان‌های جدید، مقاوم‌سازی ساختمان‌های موجود در برابر زلزله و تدوین آیین‌نامه‌ها و دستورالعمل‌های مربوط؛
  • توسعه فناوری جدید ساختمانی برای تولید نیمه صنعتی ساختمان‌های مقاوم در برابر زلزله؛
  • ایجاد، توسعه و بهبود امکانات آزمایشگاهی ثابت و صحرایی، تجهیزات اندازه‌گیری برای تحقق اهداف تحقیقاتی پژوهشگاه و نصب وسایل لازم اندازه‌گیری در ساختمان‌های مهم کشور؛
  • ساخت تجهیزات آزمایشگاهی و اندازه گیری صحرایی در زمینه‌های تحقیقاتی مرتبط؛
  • تحلیل جامع خطر زلزله، خطر‌پذیری شهرهای کشور، مدیریت خطرپذیری، تدوین روش‌های کاهش خطر‌پذیری و کمک به اجرای آن؛برنامه ریزی کلان پژوهشی، آموزشی و فناوری مربوط به کاهش خطر‌پذیری کشور و مدیریت خطرپذیری و ‌بحران (پیش‌گیری، آمادگی، امداد و نجات، پاک‌سازی و بازسازی) در برابر زلزله از نظر فنی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی؛
station
  • توسعه فرهنگ ایمنی، پیش گیری و آمادگی در برابر زلزله در کلیه سطوح جامعه؛
  • تربیت نیروی متخصص با برگزاری دوره‌های کارشناسی ارشد و دکترا در زمینه فعالیت‌های پژوهشگاه؛
  • برگزاری دوره‌های آموزشی، کارگاه‌ها و همایش‌های ملی و بین‌المللی بر اساس ضوابط و مقررات جاری کشور؛
  • اطلاع‌رسانی جامع زلزله به متخصصان، مسؤولان و مردم؛
  • همکاری با واحدهای صنعتی، سازمان‌های اجرایی و جامعه مهندسی کشور از طریق ارائه خدمات مشاوره‌ای؛
  • همکاری علمی- پژوهشی و فناوری با مراکز تحقیقاتی و آموزشی داخل و خارج از کشور و سازمان‌ها و انجمن‌های علمی بین‌المللی با رعایت ضوابط و مقررات جاری؛

{tab=نمودارسازمانی}
chart
{/tabs}

back