وقوع زلزله‌ها به تنهایی سبب خسارات جانی، اقتصادی و اجتماعی نمی‌شوند؛ بلکه، بر اثر اندرکنش نامطلوب حرکات زمین با محیط زیست و مستحدثات فاجعه می‌آفرینند. کاهش خطرهای ناشی از زلزله و بالتبع توسعه پایدار کشور تنها با ایمن‌سازی و مقاوم‌سازی ساختمانها، شریانهای‌حیاتی و تأسیسات زیر‌بنایی امکان‌پذیر می‌باشد. به منظور کنترل و کاهش خطر‌پذیری، آسیب‌پذیری و توسعه فرهنگ ایمن‌سازی در برابر زلزله، پژوهشکده مهندسی سازه با برنامه‌ها و وظایف زیر در پژوهشگاه ایجاد شده ‌است:

• مطالعات و تحقیقات جامع تحلیلی، تجربی، میدانی و دستگاهی ایمن‌سازی لرزه‌‌ای ساخت و سازها (ساختمانها، شریانهای حیاتی، سازه‌های نیروگاهی و صنعتی، تأسیسات مهم مانند سدها، پلها، مخازن و مشابه آنها)؛

• گسترش روشهای طراحی لرزه‌ای ساخت ابنیه جدید، مقاوم‌سازی ساختمانهای موجود دربرابر زلزله و تدوین آیین‌نامه و دستورالعملهای مربوطه؛

• توسعه فناوری جدید ساختمانی برای تولید نیمه صنعتی ساختمانهای مقاوم در برابر زلزله؛

• تحلیل آسیب‌پذیری شهرها و روستاها، تدوین روشهای کاهش آسیب‌پذیری و کمک به اجرای آن؛

• مطالعه و ارائه روشهای مناسب اقتصادی و اجرایی برای کاهش آثار مخرب زلزله در بناها؛

• هماهنگ‌سازی آخرین دستاوردهای علمی و فنی در مورد طراحی و مقاوم‌سازی کلیه مستحدثات موجود در کشور؛

• ایجاد، توسعه و بهبود امکانات آزمایشگاهی، تجهیزات اندازه‌گیری و نصب وسایل اندازه‌گیری در سازه‌های مهم؛

• همکاری با صنعت، سازمانهای اجرایی و جامعه مهندسی کشور از طریق ارائه خدمات مشاوره‌ای؛

• برگزاری دوره دکترای مهندسی عمران- زلزله(سازه)؛

• همکاریهای علمی – پژوهشی و فناوری با مراکز تحقیقاتی- آموزشی و انجمنهای علمی و مهندسی داخل و خارج از کشور؛

پژوهشکده مهندسی سازه برای تحقق وظایف و برنامه‌‌های فوق، فعالیت خود را در قالب گروه های پژوهشی زیر سازماندهی نموده است.

• ساختمان

• شریانهای حیاتی

• سازه‌های خاص

• دینامیک سازه تجربی