گزارش زمين لرزه 27/8/1386 جنوب باختری کهنوج (فارياب)
1- معرفی رويداد
در ساعت 05: 18 (به وقت محلی) زمین لرزه ای به بزرگای 7/4=ML در مقیاس محلی در42کیلومتری جنوب باختری کهنوج دربخش فاریاب (مرز استانهای کرمان و هرمزگان) به وقوع پیوست (شکل 1). به دنبال این زمین لرزه دو پسلرزه با بزرگای بیش از 3 در منطقه روی داد (شکل 2 و جدول 1). طی مدت 12 ساعت پس از وقوع این زمین لرزه تعداد 3 زمین لرزه با مشخصات زیر در نقاط مختلف ایران روی داده که عبارتند از:
زمین لرزه با بزرگای 3 ML= در جنوب حاجی آباد
زمین لرزه با بزرگای 5/2 ML= در جنوب خاوری گرمسار
زمین لرزه با
بزرگای 3/3 ML= شمال باختری اردبیل

شکل (1): مرکز سطحی زمینلرزه 27/8/86 فاریاب.

شکل (2): توزیع مکانی زمین لرزه اصلی و پسلرزه های آن.
جدول (1): زمین لرزه اصلی و پسلرزه های رویداده در منطقه کهنوج (فاریاب).
|
Date |
Time(UTC) |
Time(Local) |
Lat. |
Lon. |
Depth |
Mag. |
Region |
|
18:37:50.3 |
22:07:50 |
27.82 |
57.29 |
44 |
ML:3.1 |
42 km South-West of Kahnuj, Kerman Province |
|
|
16:36:41.6 |
20:06:41 |
27.86 |
57.36 |
36 |
ML:3 |
34 km West of Kahnuj, Kerman Province |
|
|
14:35:07.1 |
18:05:07 |
27.82 |
57.29 |
41 |
ML:4.7 |
42 km South-West of Kahnuj, Kerman Province |
جدول (2): سایر زمین لرزه های ایران در 12 ساعت اخیر
|
Date |
Time(UTC) |
Time(Local) |
Lat. |
Lon. |
Depth |
Mag. |
Region |
|
21:42:49.5 |
01:12:49 |
38.37 |
48.05 |
36 |
ML:3.3 |
25 km North-West of Ardabil, Ardebil Province |
|
|
20:16:51.0 |
23:46:51 |
34.77 |
53.08 |
14 |
ML:2.5 |
84 km South-East of Garmsar, Semnan Province |
|
|
18:22:43.7 |
21:52:43 |
28.10 |
55.88 |
46 |
ML:3 |
23 km South of Hajiabad, Hormozgan Province |
2- لرزه زمين ساخت استانهای کرمان و هرمزگان
از دیدگاه زمین ساخت
بزرگ مقیاس نیز استان كرمان دارای تنوع ساختاری زیادی است . در جنوبغرب بخشی از
زون خرد شده آن و در جنوب بخشی از زون ساختاری مكران را شامل می شود . زون سنندج –
سیرجان از نواحی غرب شهر بابك تا نزدیكی زون گسلی زندان در كهنوج در این استان
رخنمون داشته و رشته كوههای آتشفشانی ارومیه دختر به صورت كمربندی با امتداد
شمالغربی – جنوبشرقی از نزدیكی انار تا جنوب شرقی بم در آن امتداد می یابد .
پلاتفرم پالئوزوئیك – مزوزوئیك ایران مركزی بخش عمدهای از شرق و شمال وشمالشرق
این استان را پوشش می دهد.
استان هرمزگان بر اساس تقسیم بندی زمین شناسی ـ ساختاری ایران، گستره ای است كه از
شمال به زون ایران مركزی، از غرب و شمال غرب به واحد ساختاری زاگرس مرتفع، از شرق
به واحد ساختاری زاگرس چین خورده و از جنوب شرق به واحد ساختاری مكران و از جنوب به
خلیج فارس محدود میگردد.
3- گسلهای منطقه
گسل زاگرس
مرتفع(HZF)
بر
اساس مطالعات و تقسیم بندی(Berberian,
1995) این گسل، نوار راندگی زاگرس مرتفع ( در شمال خاوری ) را از نوار چین
خورده ( در جنوب باختری ) جدا میكند. نوار زاگرس مرتفع در راستای قطعات
ناپیوسته گسل زاگرس مرتفع به سمت جنوب باختری رورانده شده است. شواهد
زمینشناختی بدست آمده از محل كنونی سنگهای پالئوزوئیک بیانگر این مطلب است كه
این گسل، جابجایی قائم بیش از شش كیلومتر داشته است. نمكهای هرمز در بخشهای
متعددی از این گسل نفوذ كرده و به سطح رسیده اند. این مسئله نشان میدهد گسل
زاگرس مرتفع، گسلی عمقی است كه نمكهای هرمز متعلق به كامبرین زیرین را بریده و
فعالیت آن در پوشش رسوبی فانروزوئیك آشكار است.
گسل جیرفت
به عقیده دیمیتریویچ (1973)، گسل جیرفت شاخه ای از گسل سربیزان یا ادامه جنوبی
آن در دشت جیرفت است. بربریان (1976)، گسل جیرفت را با گسل سربیزان یکی نمی
داند. به عقیده وی ، گسل جیرفت احتمالاً دارای حرکت راستگرد بوده و رسوبات
کواترنر را قطع می کند. کانون یک زمینلرزه با بزرگی اندک و عمق 60 تا 90
کیلومتری بر روی این گسل در شمال کهنوج واقع شده است (بربریان، 1976). در نقشه
زمین شناسی شرکت ملی نفت ایران (1000000: 1)، گسل راست گرد جیرفت از خاور
سبزواران شروع شده و تا 180 کیلومتر به سمت جنوب ادامه می یابد، بدین ترتیب که
از خانو و منوجان عبور می کند و سرانجام در بین آمیزههای افیولیتی مکران
ناپدید می شود (درویش زاده، 1370).
گسل میناب
گسل میناب یا گسل زندان، قسمتی از امتداد اورال-عمان-ماداگاسکا (فورون، 1941)
به حساب آمده و با روند شمالی – جنوبی در بخش خاوری شهرستان میناب واقع است. به
نظر قرشی (1985) این گسل، یک گسل راستالغز راست گرد است که مرز بین دو صفحه
همگرای قاره ای زاگرس و پوسته اقیانوسی فعال دریای عمان را در جنوب مکران تشکیل
می دهد. کازمین و دیگران (1986) خط عمان را که جداکننده تصادم قاره-قاره زاگرس
( در سمت چپ) و فرورانش پوسته اقیانوس دریای عمان به زیرمکران است (در سمت
راست)، از نوع گسل تبدیلی نوع قوس-قوس (روایت و همکار، 1979 ) درنظر می گیرند.
بنابراین ادامه خط عمان در ایران، یعنی گسل میناب هم باید گسل تبدیلی نوع
قوس-قوس باشد (درویش زاده، 1370). طول این گسل در حدود 300 کیلومتر می باشد.
گسل معکوس اصلی زاگرس (MZRF)
این گسل به عنوان یک مرز ساختاری با تغییرات اساسی در تاریخچه رسوبگذاری،
جغرافیای گذشته و لرزه خیزی مطرح شده است. گسل معکوس اصلی زاگرس با امتدادی
شمال باختری- جنوب خاوری از باختر ایران تا شمال ناحیه بندرعباس گسترش دارد.
هیچ گونه گواهی بر گسیختگی تاریخی یا قرارگیری پهنههای مهلرزه ایی
زمینلرزههایی با بزرگای زیاد در طول این گسل وجود ندارد (بربریان، 1995).
4- پيشينه لرزه خيزی منطقه در 3 سال گذشته
بررسی لرزه خیزی گستره 200 کیلومتری محل زمین لرزه نشان می دهد که بیش از 593 رویداد لرزه ای در 3 سال گذشته رخ داده است (شکل 3). این آمار نشان دهنده لرزه خیزی بالا منطقه کهنوج-حاجی آباد و شمال بندر عباس می باشد. بزرگترین این زمین لرزه ها زمین لرزه 9 اسفند 1384 (28 فوریه 2006 میلادی) بخش فاریاب که دارای بزرگای 9/5=MS می باشد.

شکل (3): لرزه خیزی منطقه در 3 سال گذشته.