درباره پژوهشگاه | پژوهشکده زلزله شناسی | پژوهشکده مهندسی ژئوتکنیک | پژوهشکده مهندسی سازه | پژوهشکده مدیریت خطرپذیری
 تحصیلات تکمیلی | کتابخانه و مرکز اسناد | انتشارات | آموزش همگانیبانک داده‌ها
| زمین‌لرزه‌های اخیر 

 
   

پژوهشگاه بین‌المللی
زلزله شناسی و مهندسی زلزله

  

تحصیلات تکمیلی


صفحه اصلی
English |
contact us

© Copyright 2000-2004 by IIEES
All Rights Reserved

 عناوین پایان‌نامه و سمینارهای کارشناسی ارشد
رشته مهندسی عمران - مهندسی زلزله

دوره هفتم سال تحصیلی1380-1379

علیرضا آذربخت
قابلیت اعتماد لرزه ای درسازه‌های فولادی پالایشگاهی

 در چند سال اخیر تحقیقات برروی مفاهیم عملکرد لرزه ای به نتایج قابل توجهی رسیده است و کارهای بسیاری انجام گردیده اما کماکان پایان راه بسیار دوربه نظرمی رسد.  در این تحقیق که شامل چهار فصل می باشد، سعی برآن است که علاوه بر ارائه مفاهیم پایه، به معرفی نحوه استفاده ازاین مفاهیم در طراحی نیز اشاره شود. فصل اول شامل مقدمه و مروری بر ادبیات فنی موجود و اهداف تحقیق و دامنه آن می باشد.
درفصل دوم  سعی برآن است که  روش آنالیز دینامیکی  فزاینده (
IDA) تشریح  شودکه درچند سال اخیر کاربردهای متعددی درطراحی بر اساس عملکرد پیدا کرده است،کم اینکه درآئین نامه FEMA350 استفاده شده است و همچنین مفاهیم اساسی یک روش طراحی براساس ظرفیت و تقاضا مطرح می شود که این روش، بتازگی توسط پروفسور CAllin Cornell و همکارانش توسعه داده شده است. در این فصل همچنین آئین نامه FEMA350 مورد بررسی قرارگرفته است که در این آئین نامه از روش طراحی براساس ظرفیت و تقاضا به صورت مشروح استفاده شده است. در ادامه به حل یک مثال از روش طراحی براساس عملکرد پرداخته شده است که در این مثال یک ساختمان براساس آئین نامه UBC94 و همچنین NEHTP 97 (قبل و بعد از زلزله نورثریج) طراحی شده است و قابلیت اعتماد لرزه ای برای این دو ساختمان محاسبه و مقایسه شده است.
 در فصل سوم نحوه مدلسازی یک دودکش فولادی که نماینده ای از دودکش های موجود در سایت های صنتعی کشور می باشد، بیان گردیده است. همچنین به ذکر نحوه انتخاب شتاب نگاشت های مورد استفاده و پارامترهای بیان کننده خسارت پرداخته شده است.
 در فصل چهارم مطالعه موردی برروی دودکش فولادی ذکر شده انجام شده است. و در نهایت احتمال سالیانه افزایش تقاضا و همچنین احتمال سالیانه عدم وقوع عملکرد(احتمال فروریزش) بدست آمده است. و در ادامه این مفاهیم برای دو نوع خاک مقایسه گردیده است. در فصل پنجم نتیجه گیری و پیشنهادات برای تحقیقات آتی مورد بررسی قرارگرفته است.
  در حقیقت چالش اساسی در طراحی براساس عملکرد، پیش‌بینی عملکرد سازه و یا محاسبه خسارات وارده نیست. بلکه دو اصل کمک به کاهش موثر خسارات و بالا بردن ایمنی سازه همیشه باید مد نظر قرارگیرد. در هر حال نباید این نکته را فراموش کرد که غرق شدن دراعداد وروشهای آنالیز بسیار ساده است، ولی هیچکدام تا وقتی که باعث رسیدن به هدف بیان شده نشده اند، مفید فایده نخواهد بود.

مسعود نورعلی آهاری 
بررسی آسیب‌پذیری لرزه ای مخازن بزرگ فولادی نفت

 تجربه عملکرد مخازن فولادی در زلزله‌های گذشته نشان می دهد که این سازه‌ها در برابر زلزله آسیب پذیر می باشند و به علت اینکه در بسیاری از موارد حاوی مواد سمی ویا اشتعال پذیر می باشند با آزاد شدن محتویات داخل مخزن به علت مودهای شکستی که برای آنها در هنگام زلزله حادث می شود می توانند باعث ایجاد خسارات مالی و زیست محیطی فراوانی شوند. آتش سوزی مخازن در زلزله 1964 آلاسکا و 1999 ترکیه و خسارات سنگین ناشی از آن بیانگر اهمیت بررسی آسیب‌پذیری لرزه ای این سازه‌ها می باشد. مخازن زمینی به دو صورت مهار شده و مهار نشده در صنایع نفت موجود می باشند. هر دو نوع این مخازن ممکن است در برابر زلزله آسیب پذیر باشند و دچار مودهای شکست خاصی شوند. در این پژوهش ابتدا به بررسی رفتار لرزه ای این مخازن در زلزله‌های گذشته و همچنین مودهای شکست لرزه ای این مخازن پرداخته شده است و تحلیل لرزه ای این مخازن مورد بررسی واقع شده است. در ادامه به بررسی تحلیلی پارمترهای موثر در آسیب پذیر ی لرزه ای مخازن پرداخته شده است. بدین منظور توسط نرم افزار ANSYS هر دو نوع مخازن مهار شده و مهار نشده مدل سازی شده اند و تأثیر پارامترهایی از قبیل مهار مخزن، ضخامت و پوسته، ضخامت کف مخزن و ... برروی آسیب‌پذیری لرزه ای این مخازن مورد ارزیابی واقع شده است. بدین منظور ابتدا صحت رفتار لرزه ای مدل مورد نظر با استفاده از مدلهای تحلیلی ارائه شده توسط محققین دیگر مورد تأیید واقع شده است و پس از آن مدل مورد نظر مورد تحلیل تاریخچه زمانی واقع شده است.

محمدرضا ولی پور
برآورد مشخصات دینامیکی سد خاکی مسجد سلیمان با استفاده از آزمایش ارتعاش اجباری و مدل عددی

با توجه به ساخته شدن سدهای خاکی زیاد در مناطق لرزه خیز کشور و در اولویت قرار گرفتن  پروژه‌های سد سازی و با عنایت به اهمیت بررسی رفتار لرزه ای این گونه سدها پس از احداث  شایسته است تجربه انجام آزمایش های ارتعاش محیطی و اجباری در داخل کشور مورد استفاده قرار گیرد. بدین منظور پژوهشگاه بین‌المللی زلزله شناسی و مهندسی زلزله در قالب برنامه تحقیقاتی خود انجام آزمایش های ارتعاش محیطی و اجباری بر روی سدهای خاکی و ﻫﻤﭼنین تهیه مدل عددی و كالیبراسیون بین نتایج حاصل را در دستور کار خود قرار داده است بطوریکه از بین سدهای خاکی ساخته شده در داخل کشور, دو سد خاکی بزرگ مارون و مسجد سلیمان انتخاب گردید و آزمایش های ارتعاش محیطی(شامل انفجارهای مختلف سایت)و ارتعاش اجباری بر روی سدهای مذکور و تهیه مدل عددی دو سد در دستور کار قرار گرفت. برای رسیدن به این هدف, این تحقیقات در قالب یک پایان‌نامه دکتری و دو پایان‌نامه کارشناسی ارشد تعریف گردید. مجموعه ای که در پیش رو دارید جزئی از این تحقیقات میباشد.
در این تحقیق پارامترهای دینامیکی سد خاکی مسجد سلیمان به روش آزمایش ارتعاش اجباری و تحلیل المان محدود با هم مقایسه شده اند. فصل اول این ﭘایان نامه بعد از بیان هدف از انجام آزمایش ارتعاش اجباری, مروری بر تارﻳﺨﭽه و ﺗﺌوری روش های انجام آزمایش ارتعاش اجباری داشته و در آخر فصل روش گام به گامی جهت انجام آزمایش و ﭘردازش نتایج اراﺋه میدهد. فصل دوم به معرفی مشخصات سد خاكی مسجد سلیمان و ابزار مورد استفاده جهت انجام آزمایش می ﭘردازد. آزمایش ارتعاش اجباری روی سد مذکور با دو واحد لرزاننده در امتدادهای بالادست- پایین دست, طولی و قائم انجام شد که در این پایان‌نامه امتداد بالا دست- پایین دست جهت هم فاز و فاز مخالف مورد بررسی قرار میگیرد. شرح كامل روش انجام آزمایش در فصل سوم اراﺋه شده است.
در فصل ﭼهارم رکوردهای ثبت شده توسط حسگرهای نصب شده در طول تاج سد به کمک نرم افزار
MATLAB6.1 و با استفاده از طیف فوریه آزمایش روشن- خاموش و منحنی های پاسخ فرکانس مورد بررسی و پردازش قرار گرفتند و فرکانس های طبیعی, اشکال مودی و درصد میرایی متناظر هر مود شناسایی و محاسبه شدند.
در فصل ﭘنجم مدل المان محدود سد با استفاده از نرم افزار
ANSYS6.1 مدل شده است. مشخصات پارامتر مصالح سد از روی نتایج حاصل از آزمایش ژئوسایزمیک و مشخصات مصالح اراﺋه شده توسط مشاور طرح بدست آمده و با بررسی مدل های مختلف با نسبت ضخامت های متفاوت برای فونداسیون و تکیه گا ههای جانبی ضخامت ثابتی برای این موارد در مدل نهایی, حاصل گردید. و در نهایت در فصل ششم انطباق بین نتایج مدل های مختلف المان محدود و آزمایش ارتعاش اجباری مورد بررسی قرار گرفت.

فرید پویان
اثرات پدیده برکنش بر سازه‌های فولادی

پدیده برکنش که معمولاً از اعمال بارهای جانبی مانند زلزله و باد در سازهها بوجود می آید می تواند رفتار سازه را تغییر داده و اثرات مهمی بر جای گذارد. در این تحقیق به بررسی این پدیده پرداخته شده است. در ابتدا، مزایا و معایب این پدیده و نتایج بدست آمده در تحقیقات گذشته در مورد اثرات آن بر سازه‌ها بازنگری شده است و سپس روشهای مدلسازی و تحلیل پدیده برکنش بررسی گردیده اند. آنگاه چند قاب فولادی با تعداد طبقات و دهانه‌های مختلف در دو حالت با و بدون برکنش توسط دو روش استاتیکی و دینامیکی غیر خطی تحلیل و مقایسه شده اند. براساس این تحقیق، پدیده برکنش نقش مهمی در مقاوم سازی سازه در برابر خرابیهای ناشی از زلزله و نیز اقتصادی کردن ابعاد سازه دارد، ولی همزمان خود می تواند باعث بعضی آسیبهای موضعی و در حالت نادر آسیبهای کلی شود.

نوید نستار
مدلسازی تحلیلی روشهای RBS و HAUNCH در مقاوم سازی لرزه ای اتصالات صلب فولادی و مقایسه فنی آنها

 قابهای ممانگیر فولادی( SMRFs ) همواره به عنوان یک سیستم مقاوم اصلی در برابر بارهای جانبی مورد توجه بوده اند. توقع از این سیستم همواره بر آن بوده است که رفتاری شکل پذیر و قابل اتکا در زلزله‌های قوی از خود نشان دهد. در زلزله 17 ژانویه 1994 نورثریج، برخلاف فرضیات قبلی خرابیهای زیادی در اتصالات ممانگیر در ساختمانهای فولادی بوجود آمد و توانایی این اتصالات در تحمل بار زلزله بدون متحمل شده خرابیهای قابل ملاحظه زیر سوال رفت. همین امر باعث گردید تحقیقات گسترده ای روی این اتصالات انجام گرفته و روشهای مختلفی برای مقاوم سازی اینگونه اتصالات بعد از زلزله نورثریج پیشنهاد شود.
در این پایان‌نامه ابتدا تاریخچه تحقیقات انجام گرفته روی این اتصالات مورد بررسی قرارگرفته است. سپس خرابیهای رایج و مشاهده شده در این نوع اتصالات در اثر زلزله نورثریج مورد بحث قرارگرفته و روشهای مقاوم سازی اینگونه اتصالات بیان شده است. در ادامه به توضیح کامل دو روش مقاوم سازی:1) اتصال دارای تیر با مقطع کاهش یافته(
RBS) یا (Reduced Beam Section) و 2) اتصال دارای بازوی جوش شده در پایین(WBH) یا (Welded Bottom Haunch) که رایج ترین و مورد تأییدترین روشهای مقاوم سازی لرزه ای اتصالات گیردار فولادی بعد از نورثریج هستند، پرداخته شده و طراحی، کاربرد و رفتار این دو نوع اتصال بطور کامل توضیح داده شده است. سپس نتایج آزمایشات صورت گرفته روی اتصالات مقاوم شده به این دو روش که درراستای فاز I پروژه SAC در دانشگاه کالیفرنیا- سن دیگو و تحت هدایت پروفسور Chia-Ming Uang انجام گرفته است، بطور کامل مورد بررسی قرارگرفته و نهایتاً مدلسازی کامپیوتری اتصالات مقاوم شده به این دو روش طبق جزئیات آزمایشات فوق توسط نرم افزار المان محدود ANSYS صورت گرفته است. در انتها نتایج حاصل از تحلیل کامپیوتری این اتصالات با نتایج حاصل از آزمایشات یادشده مقایسه شده و دقت مدلسازی مورد بحث قرارگرفته است. تطابق خوب بین گراف های بار- تغییرمکان و کرنش حاصل از تحلیل با گرافهای نظیر حاصل از آزمایش بیانگر خطای متوسط در حدود 5% بوده که این امر دقت بالای مدلسازی را نشان می دهد و بیانگر این نکته است که مدل کامپیوتری ایجاد شده رفتاری کاملاً مشابه با نمونه‌های واقعی از خود نشان می دهد.

کاوه دهقان
بررسی رفتار لرزه ای تپه‌های ذوزنقه ای شکل با استفاده از روشهای عناصر مرزی و محدود

امروزه کاملا آشکار است که اثرات ساختگاهی دوبعدی، پاسخ لرزه‌ای سطح زمین و توزیع خسارت‌ ناشی از زمین‌لرزه را به شدت تحت تاثیر قرار می‌دهند. اثرات ساختگاهی دوبعدی زمانی قابل ملاحظه‌ خواهند بود كه ابعاد توپوگرافی (تپه یا دره) در حدود طول موج لرزه‌ای باشد. از آنجائیكه محدوده فرکانسی یك زمین لرزه نیرومند از 3/0 تا 10 هرتز و همچنین محدوده سرعت امواج لرزه‌ای لایه‌های سطحی از 1/0 تا 3 كیلومتر بر ثانیه متغیر هستند، رفتار لرزه‌ای پستیها و بلندیهایی كه دارای ابعاد ده‌ها متر تا دهها كیلومتر باشند، عموما از هندسه دوبعدی ساختگاه متاثر خواهد بود. به رغم اهمیت اثرات ساختگاهی دوبعدی، اغلب آیین نامه‌های زلزله موجود، به بررسی اثرات ساختگاهی یك بعدی بسنده كرده‌اند. سبب اصلی عدم ارزیابی اثرات ساختگاهی دوبعدی، عدم دسترسی طراح به ابزارهای مناسب جهت تحلیل دینامیکی عوارض توپوگرافی دوبعدی، خصوصا در فضای زمان بوده است. چه تفرق امواج مهاجم توسط عوارض توپوگرافی پدیده‌ای پیچیده است که حل دقیق، کارآمد و توام با صرفه آن، مستلزم استفاده از روشهای مناسب عددی است. اگرچه رفتار لرزه‌ای تپه‌های دوبعدی ذوزنقه‌ای تابع هندسه، مشخصات مکانیکی آنها و همچنین خصوصیات امواج مهاجم است، اما هنوز تحقیق جامعی که وزن هر یک از پارامترهای فوق‌الذکر را تعیین کند، انتشار نیافته است.
پایان‌نامه حاضر، ضمن بررسی آخرین یافته‌های ادبیات فنی، با کاربرد روش‌های اجزاء مرزی، اجزاء محدود و ترکیب آنها در فضای زمان،، حساسیت پاسخ لرزه‌ای تپه‌های ذوزنقه‌ای شکل را در برابر نسبت شکل، زاویه یال، ضریب پواسون و طول موج مهاجم مورد بررسی قرار داده است. امواج مهاجم، قائم و از نوع درون صفحه‌ای SV و P هستند. اشکال ارائه شده در فضای زمان به خوبی الگوی تفرق امواج مهاجم توسط عارضه را نشان داده‌ است. اشکال ارائه شده در فضای تبدیل یافته نیز به روشنی حساسیت بزرگنمایی نقاط گوناگون تپه به پارامترهای فوق‌الذکر را تبیین نموده است.

حسین داودی آزاد
طراحی لرزه ای مخازن کروی گاز مایع (LPG)

مشاهدات صورت گرفته از مخازن LPG آسیب دیده در اثر زلزله‌های گذشته نشان می دهد که بیشتر آسیب های وارده به اجزای الحاقی نظیر لوله‌ها، فلنجها و نیز فونداسیون این مخازن بوده است. معمولاً سازندگان این گروه مخازن آنها را به صورت طرح و اجرا برای سیستمهای پالایشگاهی و پتروشیمی انجام می دهند. به همین دلیل بررسی این مخازن از اهمیت خاصی برخودار است. مخزن کروی LPG به شکل کره فولادی به قطر 10 تا 25 متر بوده و معمولاً برروی یک سازه تکیه گاهی قرار می گیرد. سازه کلی متقارن می باشد سازه تکیه گاهی شامل ستونها و مهاربندی می باشد. فونداسیون این نوع مخازن بصورت حلقوی (با توجه به شکل ستونها)، بصورت تیر شعاعی(حلقوی) قرارگرفته روی تعدادی شمع می باشد.
در این تحقیق با استفاده از روابط تحلیلی موجود در مورد یک مخزن
LPG واقعی مورد استفاده در یکی از تأسیسات پالایشگاهی کشور، نیروهای ناشی از زلزله برروی مخزن و سیستم تکیه گاهی برآورد گردیده است. برای مقایسه و ارزیابی روشهای تحلیلی موجود صحت تحلیلها آزمایشاتی برروی یک مدل به مقیاس (20/1) از مخزن مذکوربرروی میز لرزان پژوهشگاه بین‌المللی زلزله شناسی و مهندسی زلزله انجام گرفته و نتایج نشان می دهد که استفاده از روابط تحلیلی موجود از دقت کافی در طراحی لرزه ای مخازن LPG برخوردار است.

نیما فرنیا
محاسبه ضرایب ظرفیت باربری لرزه ای پی های نواری در مجاورت شیراونی ها با روش خطوط مشخصه

در این پایان‌نامه با استفاده از روش خطوط مشخصه ظرفیت باربری استاتیکی و لرزه ای پی ها بر روی زمین صاف و همچنین در مجاورت شیروانیها مورد محاسبه قرارگرفته است. در این روش یک دستگاه معادلات دیفرانسیل پاره ای به یک دستگاه معادلات دیفرانسیل معمولی تبدیل می گردد، سپس این معادلات به وسیله روش تفاضلهای محدود حل می شود. یک خط مشخصه مسایری است که در طول آن یک کمیت، مانند موج، انتقال یافته و یا گسترش می یابد. به عبارت دیگر یک خط مشخصه خطی است که در طول آن انرژی گسترش می یابد. مسایر طی شده توسط یک وسیله نقلیه، خطوط (یا صفحاتی) که نیرو در طول آنها در یک توده خاک منتشر می شود و خطوطی که اختلال ناشی از ضربه در امتداد آنها انتقال می یابد، همگی مثالهایی از خطوط مشخصه هستند.
روش مشخصه از دیرباز به عنوان یک روش ریاضی برای حل معادلات دیفرانسیل پاره ای مطرح بوده، لیکن اوج کاربرد آن در مکانیک خاک و بررسی پایداری پی ها، شیب ها و دیوارهای حائل توسط سوکولوفسکی (
1960- Sokolovski ) می باشد. این روش در سایر مسائل مانند مکانیک سیالات توسط استریتر( Streeter ) جهت حل مسئله "ضربه قوچ" بکاربرده شده است. کاربرد این روش در ابتدا به مسائل ساده و تحت شرایط ساده محدود بوده است. ولی بعدها پیشرفتهای زیادی در کاربرد این روش صورت گرفته است. این پایان‌نامه در شش فصل تنظیم شده است. در فصل اول روشهای حدی به طور کلی معرفی شده اند. در فصل دوم به معرفی روش خطوط مشخصه از دیدگاه کاربردی آن در مکانیک خاک پرداخته شده است. در فصل سوم با مبانی ریاضی خطوط مشخصه آشنا می شویم. در فصل چهارم با استفاده از مفاهیم فصل سوم به محاسبه معادلات خطوط مشخصه در حالت کلی می پردازیم. در فصل پنجم برنامه کامپیوتری نوشته شده معرفی شده و در نهایت در فصل ششم نتایج حاصل از برنامه کامپیوتری با کار سایر محققان مقایسه شد و دستاوردهای این پایان‌نامه ارائه می گردد.

دارا نیک نهاد
تحلیل عملکردی سازه‌های فولادی با استفاده از روش طیف نقطه تسلیم

هدف اولیه اکثر آیین نامه‌های لرزه ای تأمین جانی ساکنان در زلزله‌های بزرگ و جلوگیری از خرابی بسیار زیاد سازه می باشد. این هدف با طراحی سازه براساس مقاومت و کنترل حداکثر تغییرمکان ها و تغییرمکانهای نسبی بین طبقه ای در انتهای طراحی تأمین می شود و به دیگر اهداف عملکردی مانند توانایی تعمیر سازه، محدود کردن خسارت و تغییرمکان جانبی اشاره دقیق نشده است. در نسل جدید آیین نامه‌ها و همچنین دستورالعمل بهسازی لرزه ای ساختمان های موجود، طراحی براساس عملکرد به عنوان روش مبنا مطرح گردیده است. با توجه به اینکه در آیین نامه‌های لرزه ای حداکثر تغییرمکان بام سازه و تغییرمکانهای بین طبقه ای دو عامل مهم در تعیین عملکرد سازه می باشند، محاسبه این دو پارامتر از روشهای مختلف و دقت آنها یکی از بحث های سالهای اخیر بوده است که از جمله جدیدترین این روشها، روش طیف نقطه تسلیم و روش تحلیل فزاینده مودی می باشد.
در این پایان‌نامه روشهای طیف نقطه تسلیم و روش تحلیل فزاینده مودی در مورد 4 قاب 4، 8، 12 و 16 طبقه برای بررسی روند تغییرات دقت حداکثر تغییرمکان و تغییرات شاخص تغییرمکان بینی طبقه ای جهت بررسی اثیرات افزایش طبقه برروی طیف نقطه تسلیم و یک قاب 16 طبقه نامنظم در ارتفاع جهت بررسی تأثیر مودهای بالاتر با ضریب مشارکت جرم موثر مودی قابل ملاحظه در مودهای دوم و سوم، انجام شد. از جمله کارهای جدیدی که در این پایان‌نامه انجام گرفتو در بخش(3-11) خواهد آمد گسترش روش تحلیل طیف نقطه تسلیم به سازه‌های جرم گسترده بود که برای این منظور 28 نمونه دودکش مربوط به پالایشگاه تهران واحدهای
Utiliy شمالی و جنبی مدل سازی گردید و محاسبات آنها انجام گردید.
در روش قبلی استفاده از طیف نقطه تسلیم جهت محاسبه شاخص های تغییرمکان بین طبقه ای، از مود شکل های الاستیک سازه استفاده می گردید که پس از ورود سازه به فاز غیرخطی استفاده ازمود شکل های الاستیک در روش طیف نقطه تسلیم با اشکال مواجه می باشد. در این پایان‌نامه یک الگوریتم جدید با استفاده از تحلیل های استاتیکی غیرخطی فزاینده در ترکیب با روش طیف نقطه تسلیم ارائه می گردد که به محاسبه شاخص های تغییرمکان بین طبقه ای می پردازد.
نتایج این تحقیق نشان می دهد که اگرچه روش های فوق نسبت به روش تحلیل غیرخطی دینامیکی تاریخچه زمانی دارای خطا می باشند اما با میانگین گیری برای زلزله‌های مختلف و همچنین دخالت دادن منحنی های ظرفیت درجات بالاتر، می توان به دقت های بهتری دست پیدا کرد. همچنین الگوریتم ارائه شده در این پایان‌نامه برای محاسبه شاخص های تغییرمکان بین طبقه ای دقت مناسبی نشان داده است. در مورد گسترش روش تحلیل طیف نقطه تسلیم به سازه‌های جرم گسترده، حداکثر تغییرمکان و شاخص های تغییرمکان بین گرهی از دقت بالایی برخوردار است.

مریم عیدینی نژاد
طراحی لرزه ای ساختمان با تکیه گاه انعطاف پذیر براساس تغییرمکان

در این رساله به طراحی لرزه ای سازه با تکیه گاه انعطاف پذیر براساس تغییرمکان پرداخته شده است. این موضوع به صورت متمرکز تاکنون مورد بحث قرارنگرفته است. پارامترهای تأثیرگذار در روش به دلیل انعطاف پذیری تکیه گاه مورد بحث قرارگرفته ومراحل گام به گام روش طراحی براساس تغییرمکان با در نظرگرفتن اثر اندرکنش خاک- سازه ارائه شده است. نتایج، نشانگر این است که اثر انعطاف پذیری تکیه گاه در این روش باعث افزایش یا کاهش برش پایه می شود که این مسأئله بر خلاف روند منظور شده در مدارک فعلی است که در آنها همواره برش پایه به دلیل اثرات تکیه گاه کاهش داده می شود. همچنین نتایج بدست آمده از روش طراحی براساس تغییرمکان در حالت استفاده ازطیفهای الاستیک با میرایی معادل با حالت استفاده از طیفهای غیر الاستیک با شکل پذیری ثابت مقایسه شده است و نتایج حاکی از اختلاف زیاد در برش پایه بدست آمده از دو حالت می باشد.
به علاوه به مقایسه نتایج بدست آمده از روش تحلیل استاتیکی معادل استاندارد 2800 ایران و روش طراحی براساس تغییرمکان پرداخته شده است. روش طراحی براساس تغییرمکان در نظر گرفته شده روش ارائه شده توسط
Priestly و Kowalsky (2000) و همینطور روش پیشنهاد شده در این پایان‌نامه( روش Chopra اصلاح شده) می باشد. مشاهده شده است که برش پایه بدست آمده از استاندارد 2800 بسیار کمتر از مقادیر بدست آمده از روش طراحی براساس تغییرمکان است، به طوریکه بدون ارضای محدویت تغییرمکان نسبی قید شده در استاندارد 2800 و صرفاً طراحی سازه براساس بار جانبی، نتایج طراحی کمتر از مقادیر متناظر بدست آمده از روش طراحی براساس تغییرمکان و غیر محافظه کارانه خواهد بود.

محمدرضا منشوری
بررسی روش تحلیل طیف ظرفیت( CSM ) و روش تحلیل استاتیکی فزاینده غیرخطی مودی( MPA )

با افزایش دانش بشر درباره پدیده زلزله و نحوه رفتار سازه‌ها در زمان زلزله، راهکارهای افزایش ایمنی در مقابل این پدیده نیز به روز می شوند. در این میان ارائه تعریف مشخص از ایمنی، عملکرد و خطر زلزله باعث ایجاد زبان مشترک بین محققان و مهندسان و امکان به کارگیری این تعاریف در محاسبات سازه‌های جدید و کنترل سازه‌های موجود می گردد. با توسعه مفاهیم طراحی لرزه ای، ابزار محاسباتی نیز توسعه یافته است. در این میان روش های تحلیل استاتیکی غیرخطی با توجه به سادگی، سرعت انجام  و سادگی تفسایر نتایج در مقاسه با روشهای تحلیل دینامیکی غیرخطی به سرعت مورد اقبال مهندسان واقع شده اند. هدف از این تحقیق، ارائه دو روش تحلیل شبه استاتیکی فزاینده غیرخطی به نام: الف) روش تحلیل طیف ظرفیت(Capacity Spectrum Method) و ب) روش تحلیل استاتیکی فزاینده غیرخطی مودی(Modal pushover Analysis) و مقایسه خطای آنها نسبت به روش تحلیل دینامیکی تاریخچه زمانی غیرخطی می باشد. یکی دیگر از اهداف این تحقیق، شفاف سازی مراحل انجام روش های تحلیل استاتیکی غیرخطی است. با توجه به نبود این روشها در آیین نامه‌های طراحی لرزه ای مانند آیین نامه 2800، می توان درمرحله اول نسبت به اصلاح وتوصیه انجام این روشها و در مرحله بعد گنجاندن آنها در این آیین نامه‌های مشابه اقدام نمود. در این تحقیق از 3 قاب با ارتفاع متفاوت و 1 قاب نامنظم با سیستم باربرجانبی دوگانه برای مقایسه نتایج استفاده شده است. 3 قاب اول 4، 8 و 16 طبقه با سیستم قاب خمشی و قاب چهارم 16 طبقه با سیستم قاب خمشی و بادبندی است. تغییر در ارتفاع و سیستم مقاوم در برابر بار جانبی باعث تغییر ویژگیهای دینامیکی سیستم و الگوی توزیع بارجانبی، و همچنین تغییر در نحوه و میزان تأثیرمودهای بالاتر می گردد.
مواردی که مورد بررسی قرارگرفته اند عبارت اند از: الف) خطای بیشینه تغییرمکان انتهای دو روش فوق، ب) تغییر در مقدار میانگین خطای بییشینه تغییرمکان انتهای روش
MPA با تغییر مقدار PGA بری قاب 16 طبقه نامنظم، ج) مقایسه نسبت تغییر مکان نسبی (Draifty Ratio) طبقات در روش MPA و روش تحلیل دقیق دینامیکی، د) مقایسه نحوه تشکیل مفاصل پلاستیک در قابها برای زلزله‌های منتخب.
نتایج این تحقیق حاکی از آن است که گرچه روشهای فوق نسبت به روش دقیق دارای خطا می باشند، اما با میانگین گیری از نتایج زلزله‌های مختلف، و همچنین با دخالت دادن مودهای بالاتر به ویژه در سازه‌هایی که این مودها تأثیر زیادی در پاسخ  نهایی دارند، می توان خطای حاصل را کاهش داد، اما برخی از مفاصل پلاستیک قابل بازسازی و تشخیص توسط روش های شبه استاتیکی نمی باشند.

علیرضا دهقانی محمدآبادی
اثر شکستگی در ارتفاع و سختی دیوار زیرزمین بر رفتار لرزه ای سازه

در ساختمان های بلند که معمولاً چند طبقه زیر زمین دارند، نحوه توزیع بار زلزله ومحل اختیارکردن تراز پایه از سوالات اغلب طراحان می باشد. علاوه بر این بخاطر تبعیت از اصول شهرسازی معمول این ساختمان ها شکستگی هایی نیز در ارتفاع آنها خصوصاض در طبقه همکف ایجاد می گردد. ترکیب این دو اثر باعث می گردد توزیع بار در سازه تحت تأثیر قرارگیرد. این مطالعه به بررسی میزان حسسایت پارامترهای طراحی نسبت به دو عامل شکستگی در ارتفاع و سختی دیوارهای زیرزمین می پردازد. تحقیق انجام گرفته برای پیدا کردن رشی مناسب برای کهش نیروهای کششی پای مهاربندی ها می باشد. در این تحقیق سعی شده است با مدلسازی المانهای موجود در زیرزمین ها نظیر دیافراگم های کف  دیوارهای پیرامونی نحوه مشارکت آنها در باربری جانبی بررسی شود. مدلسازی تکیه گه‌های ارتجاعی در محل فونداسیون این سازه‌ها و تغییرات به وجود آمده درنیروها و تغییر مکان سازه در این تحقیق مورد بررسی قرارگرفته است.

امیر سلطانی
تعیین مشخصه‌های غیرخطی میراگر ویسکوز از روش کنترل

امروزه بکارگیری سیستم های کنترل در کاهش بازتاب های سازه ای ناشی از تحریکات خارجی متداول می باشد. تنوع ابزارها و سیستم های مختلف کنترلی باعث شده است که هرکدام از آنها طراحی مخصوصی نسبت به عملکرد سازه‌ها داشته و لذا طراحی بهینه در ساختار و مشخصه‌های این سیستم ها همواره مورد بحث بوده است. با توجه به پیشرفت های حاصله در ساخت انواع سبستم میراگر های ویسکوز با رفتارهای خطی و یا غیرخطی و کاربری راحت و نصب ساده آن در سازه‌ها موجب گشت که این پایان‌نامه اساس بررسی خود را به این نوع سیستم های کنترلی معطوف دارد. در همین راستا برای طراحی این نوع میراگرها از الگوریتم های بهینه کنترل فعال در بدست آوردن مشخصه‌های بهینه آن(پارامترهای غیرخطی سیستم میراگر)استفاده شده است. با توجه به اینکه الگوریتمهای ریاضی در کنترل فعال همواره تابع رفتاری سبستم را به بهترین نحو ممکن بهینه یابی می کند لذا شبیه سازی این رفتار با مدل واقعی سیستم های میراگر ویسکوز روش طراحی بکار گرفته شده در این تحقیق می باشد.
از موارد دیگر قابلیت طرح سیستم ترکیبی فعال- غیرفعال(هایبرید) در میراگر ویسکوز با رفتار غیرخطی می باشد که در اینجا نشان داده شده است که استفاده از سیستم هایبرید نه تنها بازتاب های سازه را به طور محسوسی کاهش می دهد بلکه این نوع سیستم قابلیت اطمینان بیشتری نسبت به سیستم های فعال می تواند داشته باشد.